Çiftlik Tipi Yem Üniteleri

Yem, hayvancılığın en önemli bileşenidir. Yem; hayvanların et, süt ve yumurta kalitesine doğrudan etki eder. Bu yüzden küçük ölçekli hayvan çiftlikleri, hem hayvanlarına güvenli ve kaliteli yem vermek hem de tasarruf etmek için yemlerini kendileri üretmek ister. Kardev Makina firması olarak çiftlik tipi yem üniteleri projeleri geliştirerek bu noktada müşterilerimizin taleplerini en doğru şekilde karşılıyoruz.

Çiftlik tipi yem ünitesi nedir?

Çiftlik tipi yem ünitesi; küçük ve orta ölçekli hayvancılık işletmelerinin kendi yemini yerinde üretmesi için kurulan, kompakt bir yem hazırlama tesisidir. Amaç; çiftliğin ihtiyacı olan yemi hammaddeyi alıp kırma–karıştırma istenirse süreçlerinden geçirerek hızlı, kontrollü ve ekonomik şekilde üretmektir.

Çiftlik tipi yem ünitesi kimler için uygundur?

Çiftlik tipi yem ünitesi özellikle kendi yemini yerinde üretmek isteyen ve üretimi “fabrika kurmadan” pratik şekilde çözmek isteyen işletmeler için uygundur.

• Süt sığırı işletmeleri
• Besicilik işletmeleri
• Koyun-keçi çiftlikleri
• Kanatlı üreticileri
• Karma çiftlikler
• Kooperatifler / üretici birlikleri
• Yem tedariki zor olan bölgelerdeki çiftlikler
• Sürekli aynı kalitede yem arayanlar

Çiftlik tipi yem fabrikası kurmadan önce nelere dikkat etmeliyiz?

• Günlük, haftalık yem ihtiyacı tespit edilerek saatlik üretim kapasitesi belirlenmelidir.
• Ne tür yem (toz, pelet) üretimi yapılacak karar verilmelidir.
• Yem ünitesinin günde kaç saat çalışacağının hesabı yapılmalıdır.
• Hangi hammaddelerin kullanılacağı ve tedarik edilecek yerler belirlenmelidir.
• Yem rasyonları çıkarılmalıdır.
• Yem ünitesinin kurulacağı alan belirlenmeli ve bu alana göre yerleşim çalışması yapılmalıdır.
• Gereken kurulu güce göre elektrik altyapısı sağlanmalıdır.
• Güncel mevzuatlara göre ruhsat ve izin başvuruları yapılmalıdır.
• Projenin toplam maliyeti hesaplanarak bütçe kontrolü yapılmalıdır.

Çiftliğim için doğru kapasiteyi nasıl hesaplarım? 

Çiftlik tipi yem ünitelerinin kapasitenin hesaplanması için sorulması gereken 4 temel soru bulunmaktadır bu cevapların sonucuna göre doğru kapasite kolayca hesaplanır.

• Hayvan türü ve sayısı nedir?
• Hayvan başı günlük tüketilen yem miktarı ne kadardır?
• Ne tür yem üretilmek istenmektedir (toz yem, pelet yemi, granül yem)?
• Yem ünitesi haftada kaç gün ve günde kaç saat çalışacaktır?

Kendi yemini üretmek dışarıdan hazır yem almaya göre ne kadar maliyet avantajı sağlar?

Kendi yemini üretmenin maliyet avantajı tek bir yüzdeyle söylenmez, değişken birçok parametreye bağlıdır; Hammaddeleri hangi fiyattan, hangi miktarda aldığın, ünitenin kontrol şekli (manuel/otomasyonlu), fabrika alanının kira yada mülkiyet oluşu. Yapılan hesaplamalara göre takribi toz yem %5-%20, pelet yemi %3-%15 aralığında avantaj sağlar.

Çiftlik tipi yem ünitesi yatırımının kendini amorti etmesi nasıl hesaplanır? 

Öncelikle çiftlik tipi yem ünitesinin toplam yatırım tutarının hesaplanması gereklidir. İnşaat/altyapı, makina parkuru, elektrik, otomasyon, montaj, tesisat ve nakliye için yapılan harcamalar tek tek toplanmalıdır. İkinci aşama olarak aylık net kazanç hesaplanmalıdır. Sonrasında toplam yatırım miktarı, aylık net kazanca bölünerek amortisman süresi bulunur.

Çiftlik tipi yem ünitesi ile hangi tür yemler üretilebilir?

Çiftlik tipi ile yem üniteleri ile çoğunlukla toz yem üretimi yapılır fakat pelet ünitesi ilavesi ile pelet yemi üretimi de yapılabilir. Üretilen başlıca yem çeşitleri aşağıda sıralanmıştır:

• Besi yemi
• Süt yemi
• Buzağı yemi
• Koyun-keçi yemi
• Broiler yemi
• Yumurta yemi

Büyükbaş, küçükbaş ve kanatlılar için çiftlik tipi yem ünitesi nasıl seçilir? 

Çiftlik tipi yem üniteleri büyükbaş, küçükbaş ve kanatlı grubunun tümü için yem üretebilir. Sadece kullanılan yem rasyonu farklılık gösterir. Ayrıca kanatlı grubu için vitamin-mineral katkısı için premiks ünitesi çoğunlukla kullanılır.

Çiftlik tipi yem ünitesi hangi ana makinelerden oluşur? 

• Hammadde siloları
• Dozajlama kantarı
• Kırıcı değirmen
• Karışım mikseri
• Pelet pres
• Soğutucu
• Granül
• Vibro elek
• Torbalama kantarı
• Elevatörler
• Helezonlar
• Zincirli konveyörler

Çiftlik tipi yem ünitesinde çekiçli değirmen seçimi nasıl yapılır? 

Çiftlik tipi yem ünitesinde çekiçli değirmen seçimi, kapasite ve istenen partikül büyüklüğü üzerinden yapılır. İnce kırım kapasiteyi düşürür, kaba kırım ise kapasiteyi artırır. Kanatlı hayvanlar için partikül boyutu daha küçük olmalıdır ve buna göre kırıcı değirmene daha küçük elek delik çapı seçilir. Ayrıca aspirasyon ve filtre sistemi kullanımı, kırıcı değirmen için oldukça önemlidir. İyi bir aspirasyon ile hem kapasite artışı sağlanır hem de tozuma azaltılır.

Çiftlik tipi yem ünitesinde karıştırıcı seçimi nasıl yapılır?

Çiftlik tipi yem ünitesinde mikser seçimi; yem ihtiyaç kapasitesi, rasyon ve yem tipi (toz/pelet) dikkate alınarak yapılır. Öncelikle parti (batch) kapasitesi belirlenir ve öngörülen karışım süresi ile birlikte saatlik kapasite hesaplanır. Kanatlı hayvan yemi, büyükbaş/küçükbaş hayvan yemine göre daha fazla homojenlik gerektirir. Mikserin içindeki yemin tamamen boşaltılmasını sağlayan bir kapak sistemi olmalıdır. Ayrıca toz sızdırmazlığı, kolay temizlenebilirlik ve padıl sistemi mikser seçiminde oldukça önemlidir.

Çiftlik tipi yem ünitesinde homojen karışımın önemi nedir?

Çiftliklerde her hayvan her öğünde aynı besin değerini alması gerekir. Hayvanların büyümesi ve süt, yumurta verimi için bu durum oldukça önemlidir. Eğer mikserdeki karışım homojen değilse bu mümkün değildir. Ayrıca homojen olmayan karışım olduğunda hayvanlarda dengesiz kilo alımı, sindirim sorunları ve performans düşüşü meydana gelir. Özellikle kanatlı yemlerinde vitamin ve mineral katkısı çok önemlidir, mikser karışımı homojen sağlayamazsa hayvanların bir bölümü vitamin ve mineral alamayabilir.

Çiftlik tipi yem ünitesi kaç kişiyle işletilir?

Çiftlik tipi yem ünitesi 2 kişiyle kolayca işletilebilir. Hammaddenin üniteye alınması için 1 kişi çalışır. Kırma-karıştırma ve paketleme süreçleri otomasyonla tek operatör tarafından yönetilebilir. Eğer sık rasyon değişimi ve paketleme olacaksa ilave 1 kişi daha görevlendirilebilir.

Çiftlik tipi yem ünitesi kurulumu için minimum yerleşim alanı ihtiyacı nedir?

Çiftlik tipi yem ünitesi için minimum yerleşim alanı kapasite, yem tipi ve paketleme bölümü olup olmamasına bağlı olarak değişir. Sadece kırma ve karıştırma bölümü bulunan üniteler için 30-50 m2 alan yeterli olur. Eğer peletleme hattı (kondisyoner, pelet pres, soğutucu, elek) eklenecekse ekipman sayısı arttığından en az 70-130 m2 alan planlamak daha doğru olur.

Kurulum öncesi talep toplantısı ve fiyat teklifi süreci nasıl işler?

• Hangi hayvan grubu (büyükbaş, küçükbaş, kanatlı) için üretim yapılacağı belirlenir.
• Yem formu (toz, pelet, granül) belirlenir.
• Günlük ve aylık tüketimlere göre istenen saatlik kapasite kararlaştırılır.
• Yem ünitesinin kontrol şekli konuşulur. (manuel, yarı otomasyon, tam otomasyon)
• Alınan bilgilerle yem makine ve ekipmanları seçimleri yapılır.
• Akış diyagramı çizilir ve teklif hazırlanır.

Çiftlik tipi yem ünitesi için proses akış şeması nasıl tasarlanır?

Çiftlik tipi yem ünitesi prosesi akış şeması hammadde alımıyla başlar ve yem paketleme ile biter. Akış şemasındaki prosesleri sıralayacak olursak;

1. Hammadde alımı
2. Dozajlama/tartım
3. Kırma/öğütme
4. Karıştırma
5. Yağ/melas ilavesi (opsiyonel)
6. Peletleme
7. Soğutma
8. Eleme
9. Yem depolama
10. Torbalama

Çiftlik tipi yem ünitesi teklifi almak için hangi bilgiler gerekir? 

• Hangi hayvan grubu (büyükbaş, küçükbaş, kanatlı) için üretim yapılacağı belirlenir.
• Yem formu (toz, pelet, granül) belirlenir.
• Günlük ve aylık tüketimlere göre istenen saatlik kapasite kararlaştırılır.
• Üretilecek rasyon hakkında bilgi alınır.
• Yağ yada melas katkısı olacak mı öğrenilir.
• Çıkan yemin dökme mi torbalı mı olacağı öğrenilir.
• Çiftlik tipi yem ünitesi kurulacak yerin ölçüleri alınır. (en, boy, yükseklik)

Çiftlik tipi yem ünitesi kurulum süreci hangi adımlardan oluşur?   

• İhtiyaçların netleştirildiği talep toplantısı yapılır.
• Belirlenen kapasiteye göre akış şeması çizilir ve makine/ekipman seçimleri yapılır.
• Teklif hazırlanır ve onaya müteakip sözleşme yapılır.
• Sözleşme sonrası yer keşfi yapılır ve ölçü alınır.
• Alınan ölçülere göre üç boyutlu tasarım çalışması yapılır.
• Tasarım çalışması sonrası, yem makinaları imalat aşamasına geçilir.
• Makina imalatı ile eş zamanlı olarak, elektrik ve mekanik altyapı hazırlanır.
• Üretilen yem makina ve ekipmanların nakliyesi yapılarak, montaja başlanır.
• Tüm ekipmanların montajı tamamlandıktan sonra test çalışmalarına geçilir.
• Personele çalıştırma ve bakım eğitimleri verilir.
• Çiftlik tipi yem ünitesi devreye alınarak, müşteriye teslimat gerçekleştirilir.

Anahtar teslim çiftlik tipi yem ünitesi kurulum süresi ortalama ne kadardır? 

Anahtar teslim çiftlik tipi yem ünitesi kurulum süresi; toz yem yapan kompakt bir ünite için 6-8 haftadır. Eğer sisteme peletleme ünitesi (kondisyoner, pelet pres, soğutucu, eleme) eklenirse kurulum süresi genelde 10-12 haftaya çıkar.

Montaj sonrası test ve devreye alma sürecinde neler kontrol edilir? 

Montaj sonrası test ve devreye alma sürecinde önce tüm ekipmanların mekanik ve elektriksel bağlantıları kontrol edilir. Civatalar, kayış gergileri, rulman ısıları ve acil stoplar doğrulanır. Sonrasında elektrik bölümünde faz sırası, motor dönüşleri, akımlar, termik ayarları, şalter ayarları ve sensörler test edilir. Ardından proses içinde yer alan hammadde beslemesi, kırıcı kapasitesi, elek/bıçak uygunluğu, aspirasyon performansı, dozajlama doğruluğu ve mikserin karışım süresi ile homojenliği kontrol edilir. Peletleme ünitesi varsa buhar sıcaklığı, buhar basıncı, pelet pres akımı, pelet yemi kalitesi, soğutma ve vibro elek ayarları yapılır. Son olarak deneme üretimleriyle kapasite ve ürün kalitesi doğrulanarak teslimat tamamlanır.

Operatör eğitimi veriliyor mu, eğitim kapsamı nedir? 

Anahtar teslim kurulumlarda operatör eğitimi mutlaka verilir. Eğitim kapsamında fabrikanın genel çalışma mantığı, proses adımları, rasyonun sisteme girilmesi, numune yem kontrolü, arıza durumunda temel kontrol noktaları anlatılır. Ayrıca yem makinaları ve ekipmanlarının periyodik bakımı be temizliği ile ilgili bilgi verilir.

Anahtar teslim çiftlik tipi yem ünitesi kurulum sonrası bakım ve yedek parça destek süreci nasıl işler?

Anahtar teslim çiftlik tipi yem ünitesi kurulumu tamamlandıktan sonra periyodik bakım planı paylaşılır. Operatöre günlük, haftalık ve aylık bakımla ilgili bilgi verilir. Yağlamalar, filtre temizliği, rulman sıcaklık kontrollerinin nasıl yapılacağı anlatılır. Arıza durumunda öncelikle telefonla ya da uzaktan bağlantıyla sorun giderilmeye çalışılır, bu şekilde sorun giderilemezse sahaya teknik servis yönlendirilir. Yedek parça tarafında sürekli aşınan parçaların (kırıcı bıçağı, kırıcı eleği, rulman, kayış, zincir, elevatör kovası, elevatör kayışı vs.) minimum stok miktarı kullanıcıya bildirilir. Garanti kapsamı ve garanti dışı kalan parçaların sözleşmeye göre işletilmesi sağlanır.

Çiftlik tipi yem ünitesi garanti süresi ve kapsamı nedir? 

Çiftlik tipi yem ünitelerinde garanti süresi ve kapsamı sözleşmeye göre belirlenir. Kardev Makina firması olarak teslimat sonrası 12 ay garanti uygulanır. Tüm makine ve ekipmanları imalat hatalarına karşı garanti altındadır. Sürekli aşınan sarf malzemeler (kırıcı bıçağı, kırıcı eleği, rulman, kayış, zincir, elevatör kovası, elevatör kayışı vs.) garanti kapsamı dışındadır.

Çiftlik tipi yem ünitesinde çıkan ürünün kalitesi nasıl kontrol edilir? 

Rasyon doğruluğu, partikül boyutu, homojenlik ve fiziksel olarak çıkan yemin kalitesi kontrol edilir. Öncelikle dozajlama bölümünde rasyona göre her hammaddenin doğru oranda girildiği doğrulanmalıdır. Ardından kırıcı değirmene takılan bıçak ve eleğe göre partikül boyutu kontrol edilir. Mikserde belirlenen karışım süresine göre homojenlik testi yapılır. Pelet yem üretimi varsa pelet dayanımı (PDI), toz oranı, soğutma sonrası sıcaklık ve nem değeri kontrol edilir. Son olarak laboratuvarda çıkan ürünün protein, enerji, kül ve selüloz analizleri yapılarak değerlendirilir.

Hammadde depolama bölümü ve yem depolama bölümü nasıl planlanmalıdır? 

Hammadde depolama bölümü, üretim hattına yakın olmalıdır bu sayede kolay besleme sağlanabilir. Ayrıca hammaddelerin birbirine karışmasını engelleyen silo yada bunker bölmeleri yapılmalıdır. Hammaddelere yağmur, nem ve haşere girmesi mümkün olmayacak şekilde izolasyon ve koruma sağlanmalıdır. Yem depolama bölümünde paletli istif ve forklift manevra alanı bırakılmalıdır. Ayrıca stok seviyesini görmek için ürün/torba takip sistemi mutlaka olmalıdır.

İleride kapasite artırımı yapmak ve genişletmek mümkün olacak mı?

Doğru planlama yapılarak kurulan bir çiftlik tipi yem ünitesinde kapasite artırımı tabiki mümkündür. Planlama aşamasında tasarım ve yerleşim modüler olarak kurgulanmalıdır. Kırıcı değirmen ve mikser seçimleri daha büyük yapılmalıdır ya da ikinci hat için projede yer bırakılmalıdır. Ayrıca elektrik tarafında panoda kapasite artırımı için boşluk bırakılmalıdır aksi taktirde panonun değişmesi gereklidir.