Tambur Elek

Burada eleğin delik ölçüsü kullanılacak ham maddeye göre seçilir. Delikler gereğinden küçük olduğunda sağlam ürünün geçişi zorlaşabilir. Gereğinden büyük seçildiğinde ise ayrılması istenen bazı yabancı maddeler ürünle birlikte elekten geçebilir. Elek seçilirken ham maddenin tane yapısına ve ayrılacak yabancı maddelerin boyutuna bakılır.

Tambur Elek Nedir ve Nerede Kullanılır?

Tambur elek, tesise gelen ham maddenin üretim hattına alınmadan önce kaba yabancı maddelerden temizlenmesi için kullanılan döner tip eleme makinesidir.

KARDEV yem fabrikalarında tambur elek, ham madde kabul bölümünde görev yapar. Kamyondan boşaltılan ürün, depolama silolarına gönderilmeden önce tambur elekten geçirilir. Elekten geçen temizlenmiş ham madde proses hattında ilerlerken ayrılan iri malzemeler ayrı çıkıştan dışarı alınır.

Ön temizliğin bu noktada yapılmasının önemli bir nedeni, yabancı maddelerin hattın ilerleyen bölümlerine taşınmasını azaltmaktır. İri bir koçan, ip veya naylon parçası kırma ve taşıma ekipmanlarına kadar ulaştığında ürün akışını bozabilir.

KARDEV’de tambur eleğin yeri belirlenirken ham madde kabulünden sonra hangi ekipmanların geldiğine bakılır. Yabancı maddelerin elevatör, konveyör veya kırıcıya ulaşmadan ayrılması istenir. Aynı kabul hattından farklı ham maddeler geçecekse bypass gerekip gerekmediğine de projede bakılır.

Tambur Elek Nasıl Çalışır?

Tambur eleğe gelen ham madde, döner silindirik elek gövdesinin içerisine alınır. Tambur redüktörlü motorla sürekli olarak döndürülür. Ürün de bu hareketle birlikte elek yüzeyi üzerinde ilerlemeye başlar.

Eleme sırasında tane boyutu elek açıklığından küçük olan ham madde, deliklerden geçerek alt bölüme düşer ve proses hattına devam eder. Elekten geçemeyen ve ayrılmayı istenen malzemeler tamburun içerisinde kalır. Tambur içerisinde bulunan helezon yaprakları bu iri malzemeleri çöp çıkışına doğru taşır.

KARDEV tambur eleklerde elek yüzeyinin açık kalması için fırça sistemi kullanılır. Tambur dönerken fırçalar elek yüzeyine temas eder. Deliklere sıkışan ürün varsa bu şekilde temizlenir.

Elek Delik Çapı Nasıl Seçilir?

Tambur elekte delik çapı, işlenecek ham maddeye ve ayrılması istenen yabancı maddelere göre seçilir. Mısır, arpa veya buğday için aynı elek ölçüsünü kullanmak her zaman doğru sonuç vermeyebilir. Ürünün tane yapısı seçimde mutlaka dikkate alınmalıdır.

Elek seçiminde yalnızca ürünün ortalama tane boyutuna bakılmaz. Ham madde içerisinde bulunan koçan, topak, taş ve benzeri yabancı maddelerin boyutu da kontrol edilir. KARDEV’de elek ölçüsü belirlenirken sahadan gelen ürün bilgisi bu yüzden önemlidir. Ayrıca, birden fazla elek bölümü kullanılabilir. İlk bölümde daha küçük açıklıklar, devamındaki bölümlerde daha büyük açıklıklar tercih edilerek ürün kademeli olarak ayrılabilir. Hangi ölçülerin kullanılacağı da yine tesise gelen ham maddenin durumuna göre belirlenir.

• Küçük delik ölçüsü

Delik ölçüsü küçük kaldığında sağlam ham maddenin bir bölümü elekten geçmekte zorlanabilir. Tambur içerisinde kalan ürün miktarı artar ve kapasite düşmeye başlayabilir.

• Büyük delik ölçüsü

Delikler fazla büyük olduğunda ise ayrılması istenen bazı iri parçalar temiz ürün tarafına geçebilir.

Tambur Elek Kapasitesi Nasıl Belirlenir?

Tambur elek kapasitesi belirlenirken ilk olarak ham madde kabul hattından saatte ne kadar ürün geleceğine bakılır. KARDEV tambur eleklerde farklı tesis ihtiyaçlarına göre saatte 10 tondan 200 tona kadar kapasite seçenekleri bulunmaktadır.

Ayrıca kullanılacak elek delik ölçüsü de makineden geçen ürün miktarını etkiler. Hedef kapasiteye göre tamburun çapı ve boyu belirlenir. Debi yükseldikçe ürünün elekle temas edeceği yüzeyin de yeterli olması gerekir. Tambur içerisindeki ürün miktarı gereğinden fazla arttığında eleme düzeni bozulabilir ve sağlam ham madde çöp çıkışına kadar taşınabilir.

Kapasite belirlenirken tambur eleğin önündeki taşıma ekipmanı da hesaba katılır. Elevatör veya konveyör ürünü düzensiz ve yığılmalı şekilde getiriyorsa tambur kısa sürelerde fazla ürünle yüklenebilir. Bu nedenle tamburun kapasitesi, önündeki besleme hattından bağımsız seçilmez.

Eleme Performansını Etkileyen Faktörler

Tambur elekte iyi bir eleme için ürünün elek yüzeyiyle yeterli temas kurması gerekir. Besleme düzensiz olduğunda veya elek yüzeyinin bir bölümü kapandığında eleme performansı düşebilir.

• Ürün beslemesi

İlk bakılan noktalardan biri ürün beslemesidir. Ham madde tambura düzenli gelmelidir. Kısa sürede fazla miktarda ürün geldiğinde tamburun belirli bir bölgesinde yığılma oluşabilir. Elek yüzeyine ulaşamayan taneler de yabancı maddelerle birlikte tambur içerisinde ilerleyebilir.

• Yüzey açıklığı

Tahıl parçaları, sap veya diğer yabancı maddeler elek deliklerine sıkıştığında açık elek alanı azalır. KARDEV tambur elekte fırçalar, deliklerde oluşan bu birikmeyi temizler. Fırçaların aşınması veya yüzeye yeterince temas etmemesi durumunda bazı delikler kapalı kalabilir.

• Ham maddenin durumu

Ham madde çeşidi de sahadaki eleme sonucunu değiştirir. Nemli veya içerisinde fazla miktarda ince malzeme bulunan ürün, kuru ve temiz tahılla aynı şekilde davranmaz. Nem arttığında bazı parçalar birbirine daha kolay tutunabilir veya elek yüzeyine yapışabilir. Bu yüzden elek yüzeyinin sık sık kontrol edilmesi gerekebilir.

• Tamburun hareketi

Tamburun hareketi de ürünün içeride nasıl ilerleyeceğini belirler. Ürün, elek yüzeyinde yeterli süre boyunca hareket etmelidir. Sahada tambur devriyle ilgili bir değişiklik yapılacağı zaman da yalnızca kapasiteye bakılmaz. Ürünün çöp çıkışına gidip gitmediği de kontrol edilir.

• Yabancı madde miktarı

Yabancı madde oranı arttığında çöp çıkışındaki yük de artar. Normalde az miktarda koçan, iplik veya iri parça gelen hatta daha kirli bir ürün partisi işlendiğinde çöp çıkışında birikme görülebilir. KARDEV’de böyle durumlarda girişteki ürün ve çöp çıkışı birlikte kontrol edilir.

Tambur Elek ile Vibro Elek Arasındaki Farklar

Tambur elek ile vibro elek aynı tesiste kullanılabilir ancak yaptıkları iş aynı değildir. KARDEV yem fabrikalarında tambur elek daha çok ham madde kabul tarafında, vibro elek ise üretim hattında ürün ayırma amacıyla kullanılır.

• Tambur elek

Eleme, silindirik gövdenin dönmesiyle gerçekleşir. Ham maddeler tambur içerisinden geçerken diğer malzemeler ayrılır. Buradaki iş daha çok tesise gelen ürünü kaba yabancı maddelerden temizlemektir.

• Vibro elek

Elek yüzeyi titreşimle çalışır. Ürün elek üzerinde hareket ederken tane boyutuna göre ayrılır. KARDEV’de vibro elek, özellikle peletleme sonrasında oluşan ince parçaların üründen ayrılması gibi proses noktalarında kullanılabilir. Elekten geçen ince ürün ile elek üzerinde kalan ürün farklı çıkışlara yönlendirilir.

İki makinenin hattaki yeri de bu yüzden farklıdır.

Tambur Elek Hangi Ham Maddelerde Kullanılır?

Tambur elek; mısır, arpa ve buğday başta olmak üzere tahıl ve benzeri ham maddelerin kaba temizliğinde kullanılır. KARDEV’de elek yapısı ve delik ölçüleri, işlenecek ham maddenin tane boyutuna ve ayrılacak yabancı maddelere göre belirlenir.

Tambur Elek Hangi Yabancı Maddeleri Ayırabilir?

Tambur elek; ham madde içerisindeki koçan, iplik, naylon, kağıt, iri topak ve benzeri kaba yabancı maddelerin ayrılmasında kullanılabilir. Ayrılabilecek malzemenin boyutu, kullanılan elek delik ölçüsüne göre değişir.

KARDEV’de elek seçimi yapılırken ham maddeyle birlikte gelen yabancı maddelerin yapısına da bakılır. Bu sayede kaba parçalar, üretim hattındaki diğer ekipmanlara ulaşmadan ayrılabilir.

Tambur Elek Bakımında Hangi Noktalar Kontrol Edilmelidir?

Tambur elek bakımında elek yüzeyi, fırçalar, tahrik sistemi, rulmanlar ve ürün çıkışları kontrol edilmelidir. Elek deliklerinde birikme varsa temizlenmelidir. Fırçaların yüzeye yeterli oranda temas edip etmediğine de bakılmalıdır.

KARDEV’de bakım sırasında tamburun dönüşü ve çöp çıkışı da takip edilir. Dönüşte zorlanma, ses veya titreşim varsa rulman ve tahrik tarafına bakılır. Çöp çıkışında birikme varsa önce ürünün rahat çıkıp çıkmadığı kontrol edilir.